
Сулайман – Тоо
Сулайман-Тоого кош келиңиздер! Сулайман-Тоо – Оштун визиттик картасы. Шаарга кайсы тараптан кирсеңиз да, тарыхый борбордон анын сыймыктануу менен көтөрүлүп турган мүнөздүү караанын көрө аласыз.
Дал ушул Сулайман-Тоонун этегинде байыркы Ош шаары пайда болгон. Археологдор тоонун түштүк капталдарындагы тектирчелерден биздин заманга чейинки 2-миң жылдыктын аягы – 1 миң жылдыктын башында Чуст маданиятынын Ош конушунун болгондугунун төгүнгө чыгарылгыс далилдерин табышкан.
Хандыктар, империялар алмашты, башкаруучулар келишти, кетишти, бир гана Сулайман-Тоо көптөгөн муундар үчүн багыт болуп калуу менен бирге өзүнүн маанилүүлүгүн жана касиетин эч качан жоготкон жок.
Кызыктуу факт. XVI кылымга чейин тоо Бара-Кух деп аталып келген, Сулайман-Тоо деп кийин аталып калган. Бирок, бул жагдайга карабастан, айтылып келген лакаптарда жана уламыштарда тоо Библия падышасы Сулаймандын (Соломон) аты менен тыгыз байланышта болгон. XIX-XX кылымдардагы тарыхый хроникаларда “Сулайман так” деп да аталып келген, бул “Сулаймандын тагы” дегенди түшүндүргөн. Ал чындыгында шаардын үстүнөн так сыяктуу көтөрүлүп, Фергана өрөөнүнүн түштүк-чыгыш четин кайтарып тургандай көрүнөт.
Турдун локациялары
- Таш бетиндеги сүрөттөрОштун миң жылдык тарыхынын айкын күбөсү болгон петроглифтер Сулайман-Тоонун дээрлик бардык жеринде кездешет. Алар көбүнчө бардык беш чокунун түштүк, чыгыш, түштүк-чыгыш жана түштүк-батыш капталдарында кездешет.
- Могол империясынын негиздөөчүсү Бабурдун бөлмөсүБул Сулайман-Тоодогу эң белгилүү тарыхый эстелик! Бул Индустан жарым аралындагы моголдордун империясынын негиздөөчүсү Захир ад-дин Мухаммед Бабурдун бөлмөсү. Мусулмандар бул бөлмөнү зыяратчылар ибадат кылуучу жана эс алуучу чакан үжүрө же медресе бөлмөсү деп аташкан.
- Сулайман-Тоодогу чокулар жана үңкүрлөрСулайман-Тоо – узундугу 1 140 метр, туурасы 569 метр болгон, Фергана өрөөнүнүн түштүк-чыгыш бөлүгүндө, деңиз деңгээлинен 1 000 метрден ашык бийиктикте, Оштун тарыхый борборунда жайгашкан беш баштуу акиташ калдыгы.
- Рушан үңкүрүндөгү музей1978-жылдын июль айынын ысык бир күнүндө Сулайман-Тоодо 752 чарчы метр экспозициялык аянттагы 13 үңкүрдө жайгашкан тарыхый-аймак таануу музейи ачылган!
- Башталыш. Ош конушу1967-жылы Ош облустук край таануу музейинин советке чейинки тарых бөлүмүнүн башчысы Елена Дружинина Сулайман-Тоонун түштүк этегинен теги жана жазуусу боюнча чуст маданиятына окшош керамика буюмдарынын фрагменттерин таап алган. Бул археологиялык табылгадан Оштун 3000 жылдык тарыхын эсептөө башталган.
- Сулайман-Тоодогу От дарбазасыБайыркы Ош улуу Сулайман-Тоосу менен сыйкырдуу жагымдуулукка ээ, түрдүү диндердин жана ишенимдердин жактоочуларын өзүнө тартып, зыяратчылар менен дервиштердин зыярат кылуучу жайы катары кызмат кылып келет.

Башка локациялар
-

Орус православ чиркөөсү
Михайло-Архангельский храмы – Орус православ архитектурасынын жалгыз эстелиги, XIX кылымдын аягында анын айланасында “жаңы шаар” деп аталган Оштогу славян коомчулугу калыптана баштаган.
-

Оштогу чыныгы самсалар!
Самса аш менен бирге оштун беш гастрономиялык брендине кирет. Ош ашканасын самсасыз элестетүү кыйын. Түштүк жана Түштүк-чыгыш Азияда жайылган самосалардан айырмаланып, Оштун самсасы бир топ…
-

Алай тоолорундагы советтик шаар
Советтик Ошко кош келиңиздер! Шаардын азыркы көрүнүшү негизинен совет мезгилде калыптанган. Бул пландарды 1930-жылдардын аягында ишке ашырууга экинчи дүйнөлүк согуш тоскоол болгон. Ошондуктан, Оштун толук…
-

Ош чеби
Ош чеби 1919-жылы Россия падышалыгы убагындагы мурунку аскер казармаларынын ордуна курулган, “жаңы шаардын” дал борборундагы Курманжан Датка жана Ломоносов көчөлөрүнүн кесилишинде жайгашкан.
-

Нөлдүк километр. Сулайман-Тоонун этеги
Сулайман-Тоонун түндүк этегинин алдындагы аянт дайыма ачык жана адамдар көп жүргөн жай болчу. 1970-жылдарга чейин мурунку жаңы музейдин, фонтандын жана аянтчанын ордунда кадимки махалла, ылай…
-

Тешик-Таш
Бул тээ илгертен бери сакталып келе жаткан базарга баруучу колориттик өтмөктөрдүн бири. Тээ алыскы убактарда жардагы таштуу жерлердин арасында жайгашкан турак жай кварталдарынан түшө турган…
-

Эстеликтер алмашкан доорлордун символу сыяктуу
Оштун борбордук аянтында коммунисттердин жол башчысы Владимир Лениндин эстелиги дагы деле турат, ал 1985-жылдын май айында тургузулган. 11 метр бийиктиктеги эстелик 12 метрлик постаментте көтөрүлгөн.…
-

Кыргызстандагы эң биринчи театр!
Оштун театр искусствосу 1877-жылы башталган, анда театр ышкыбоздору “Адамдын тагдыры кудайдыкы эмес” спектаклин жана “Жакшы үй-бүлөдөгү чатак” водевилин коюшкан. Театр ийрими 4-Түркистан ырааттуу батальонунун аскердик…










